CHUC MUNG NGAY 20-11

Liên kết Website

Lượt truy cập

Đang truy cậpĐang truy cập : 28


Hôm nayHôm nay : 611

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 24518

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 1321173

ĐƠN VỊ THIẾT KẾ

Tiếp tục nhân rộng Mô hình trường học Việt Nam mới ở tiểu học

Thứ năm - 12/05/2016 16:57
Từ thực tế kết quả giáo dục tại các lớp sử dụng mô hình trường học ở 16 trường tiểu học vừa qua tôi cho rằng đây là một mô hình dạy học phù hợp với sự đổi mới. Đảm bảo học sinh nắm chắc kiến thức, phát huy được năng lực sáng tạo, xây dựng tình đoàn kết, hợp tác; Học sinh được rèn luyện kĩ năng sống và giao tiếp tự tin... Do vậy, cần nhân rộng mô hình trường học mới trong tiểu học.
       Hương Khê là một huyện miền núi nằm phía tây của tỉnh Hà Tĩnh, một huyện có nhiều khó khăn về kinh tế do địa hình bị chia cắt và địa thế khác nhau của các vùng miền. Giáo dục Hương Khê trong thời gian qua có khi cũng trầm song vẫn duy trì và đạt được nhiều thành tích; thực hiện tốt công cuộc đổi mới phương pháp và áp dụng các phương pháp, kĩ thuật dạy học tích cực vào trong quá trình tổ chức dạy học và hoạt động giáo dục. Quý thầy cô chắc không những biết về danh tiếng Hương Khê qua lịch sử kiên cường trong các cuộc kháng chiến như khởi nghĩa Phan Đình Phùng, những Rôộc Cồn của năm 30, những Phà Địa Lợi của thời chống Mĩ; những đặc sản trái cây như Bưởi Phúc Trạch, Cam Khe Mây; nhưng có lẽ dễ thấy nhất là ngày nắng nóng gắt hay ngày lạnh cắt da thì Hương Khê chúng tôi có tên trên bản đồ thời thời của VTV... xin giới thiệu sơ lược đôi chút thế để quý thầy, cô, các quý vị biết qua về mảnh đất và nơi thầy, trò chúng tôi đang sinh sống, công tác và học tập.

                                                       Lớp ghép tại Bản Giàng 1 - Hương Lâm
     Tôi đã có 14 năm giảng dạy, quản lí trường tiểu học và THCS, đến thời điểm hiện tại cũng có chừng ấy năm làm công tác chuyên môn tại phòng GD&ĐT. Có được may nắm là tham gia nhiều lớp tập huấn trực tiếp từ Bộ và Sở GD&ĐT, về Đổi mới PPDH và đổi mới nội dung, chương trình, về dạy học theo Mô hình trường học Việt Nam mới... Trong thời gian 3 qua tôi trực tiếp chỉ đạo về việc thực hiện thí điểm VNEN (không thuộc dự án). Thời gian qua cũng có nhiều ý kiến về Dự án VNEN mô hình trường học mới trên các phương tiện thông tin. Với thực tế công tác, với kết quả triển khai mô hình trường học mới tại huyện trong thời gian qua, xin được đưa ra một số ý kiến cùng trao đổi và chia sẻ với đồng nghiệp và quý bạn đọc.
      - Năm học 2013-2014 Huyện chúng tôi được Sở chỉ đạo đăng kí thí điểm tại 5 lớp khối 2,3 của 01 trường tiểu học về tổ chức lớp học theo Mô hình trường học Việt Nam mới (thí điểm của huyện nhưng là nhân rộng của tỉnh - không nằm trong dự án VNEN). Bước vào năm học này được một thời gian chúng tôi đã tổ chức chuyên đề “Tiếp cận lớp học theo mô hình trường học mới” cho CBQL, cốt cán các trường trong toàn huyện.  Giữa và cuối học kì 1 tổ chức đánh giá, nghe chia sẻ của những giáo viên trực tiếp giảng dạy cùng thực tế tham quan lớp học. Sang học kì 2 tiếp tục hướng dẫn các trường cử CBQL, giáo viên cốt cán thực tế lớp học theo mô hình trường học mới của trường tổ chức thí điểm. Cuối năm học 2014-2015 sau khi đánh giá tổng kết 1 năm triển khai thí điểm và qua thực tế tại các lớp học theo mô hình trường học mới đã có thêm 06 trường tự nguyện đăng kí tổ chức lớp học theo Mô hình trường học Việt Nam mới. Đến năm học này (2015-2016) có thêm 09 trường đăng kí nâng tổng số lên 16/23 trường có dạy học theo mô hình trường học mới; số trường chưa tham gia là những trường có sĩ số học sinh trong một lớp cao, trường có nhiều điểm trường, vùng có địa bàn cách trở. Cũng với cách làm là tiếp tục chuyên đề tiếp cận, tổ chức đánh giá, sơ kết, tổng kết, tham quan lớp học để cán bộ quản lí, giáo viên so sánh và tự rút ra được điểm ưu việt từ đó các trường tự nguyện đăng ký tham gia thực hiện mô hình.
      - Kết quả tích cực từ mô hình trường học mới
      Trong buổi sinh hoạt chuyên môn cụm thượng huyện - tháng 4/2016 (gồm 3 trường tiểu học) tại trường tiểu học Phúc Trạch, cán bộ quản lí, giáo viên của 3 trường được xem 2 tiết dạy minh họa về hoạt động giáo dục của 2 lớp (lớp 2, thực hiện theo mô hình trường học mới; lớp 5, theo hiện hành). Lớp 2 tổ chức HĐGD chủ đề “Chúng em với An toàn giao thông”, lớp 5 với chủ đề “Chúng em kể chuyện đạo đức Bác Hồ”. Sau 2 tiết tổ chức hoạt động điều mà tất cả những người có mặt ghi nhận đó là: Việc tổ chức các hoạt động, chất vấn, đối thoại, trình bày, giao tiếp thì học sinh lớp 2 thật sự tự nhiên, rõ ràng, rành mạch; hợp tác nhóm, trao đổi, chia sẻ tốt hơn hẳn học sinh ở lớp 5. Trong những ngày cuối tháng 4/2016 các cụm sinh hoạt chuyên môn liên trường sinh hoạt tổng kết cụm năm học 2015-2016 các báo cáo đánh giá của cụm trường từ các trường vùng núi cao cách trở như Hương Lâm đến vùng trũng lụt như Phương Mĩ về dạy học theo mô hình trường học mới đều có đánh giá những ưu điểm nổi bật sau:
      + Học sinh:  Học sinh có sự thay đổi rõ nét trong giao tiếp ứng xử, trong trao đổi, hợp tác, chủ động, tích cực, tự tin hơn trong các hoạt động học tập và các hoạt động khác. Không khí học tập vui và thoải mái, các mối quan hệ hợp tác trong nhóm, lớp trong và ngoài nhà trường được cải thiện, hướng về người học, các em được hướng về phát triển năng lực, kỹ năng sống. Các em hoàn toàn chủ động trong giờ học để khám phá và tìm ra nội dung bài học bằng cách trao đổi, tranh luận; biết nêu vấn đề và giải quyết vấn đề thông qua học tập theo nhóm, theo cặp. Các tiết học không tạo áp lực đối với các em, kích thích sự sáng tạo, tự tin trong giao tiếp, hợp tác tốt khi tham gia các hoạt động tập thể. Đối tượng học sinh yếu, rụt rè được giáo viên và các bạn cùng nhóm động viên, khuyến khích giúp đỡ để từng bước hoàn thành nhiệm vụ. Hoạt động học tập theo nhóm đã giúp học sinh yếu xóa bỏ sự tự ti, đó là những động lực khuyến khích các em vươn lên trong học tập. Tạo điều kiện để học sinh phát huy năng lực tự học, tự giải quyết vấn đề, tự tìm tòi kiến thức cho mình cùng với sự trợ giúp của bạn, giáo viên. Học sinh được hình thành, xây dựng và có kĩ năng tốt hơn về ngôn ngữ  nói, giao tiếp, ra quyết định, thuyết phục người khác, đặc biệt là thái độ tự tin khi đưa ra và bảo vệ ý kiến của mình. Lớp học theo mô hình trường học mới đã tạo điều kiện để học sinh phát huy khả năng, thế mạnh của mỗi cá nhân phù hợp với Thuyết “Đa trí tuệ”.

                                                                                Lớp học VNEN
     + Hình thức tổ chức lớp học của theo mô hình trường học mới là công cụ hữu hiệu để giáo viên thực hiện đổi mới phương pháp dạy học theo hướng tập trung vào người học; với việc tự học và hoạt động nhóm  tạo điều kiện để giáo viên phát hiện học sinh còn khó khăn vướng mắc để hỗ trợ, học sinh tích cực được tuyên dương kịp thời góp phần thực hiện tốt Thông tư 30 về đánh giá học sinh; góp phần bước đầu vào việc đổi mới toàn diện trong giáo dục.
      + Mô hình trường học mới trong nội dung bài học có hoạt động ứng dụng yêu cầu sự giúp đỡ của bố mẹ, người thân trong gia đình. Vì thế, phụ huynh có thể học cùng con, hướng dẫn con trong mỗi tiết học ngay tại lớp nếu cần thiết. Phụ huynh thấy được lực học thực chất của con em mình để phối hợp với nhà trường giúp đỡ các em đạt hiệu quả cao hơn trong học tập, rèn luyện… Phụ huynh học sinh đã tham gia tích cực hỗ trợ cho nhà trường, giáo viên và học sinh thông qua các hoạt động cụ thể như cùng tham gia trang trí lớp học (góc địa phương, cộng đồng), cùng tham gia các hoạt động ứng dụng với học sinh, tham gia các hoạt động khác như tổ chức sinh nhật cùng học sinh; tạo mối gắn kết gần gũi giữa giáo viên, nhà trường với cha mẹ học sinh và cộng đồng.
Những điều này cho thấy mô hình trường học mới có nhiều ưu điểm nổi trội so với hình thức lớp học hiện hành, phát huy được năng lực, sở trường của cá nhân học sinh; ngay từ tuổi tiểu học học sinh đã có ý thức xây dựng mối đoàn kết, gắn bó, luôn tự tin trong các hoạt động và giao tiếp.
      - Về một số ý kiến cho rằng:
      + Học sinh sẽ vẹo cột sống do phải quay lại phía bảng lớp trong khi phải tự học và học nhóm thì cũng có nhiều cách để khắc phục mà đầu tiên là sự linh hoạt của giáo viên và sự thuận tiện của ghế đơn trong lớp học.
      + Về việc học sinh có thể “nói theo”, học sinh nhận thức chậm không tự làm việc với tài liệu Hướng dẫn học, không tham gia thảo luận trao đổi cũng khắc phục được với việc quan sát, giúp đỡ, khích lệ kịp thời của bạn, của cô giáo.
      + Học sinh không khá giỏi hơn không được phát huy: điều này trong chỉ đạo thực hiện đã chỉ rõ dạy học đảm bảo chuẩn và phù hợp đối tượng và bám tinh thần hướng dẫn điều chỉnh nội dung tài liệu Hướng dẫn học, giáo viên có thể giao bài cho đối tượng phù hợp với năng lực đối tượng khá, giỏi trong giờ học chính và luyện tập ở buổi 2...
      - Một số khó khăn:
      + Một số HS lớp 2 chưa có thói quen tự học, tự nghiên cứu tài liệu. Bên cạnh đó một số em đọc chưa tốt, đọc hiểu còn chậm nên khó khăn trong việc tự học, tự làm việc với sách giáo khoa, nhận biết lô gô chậm; tinh thần hợp tác nhóm chưa cao. Công tác tổ chức lớp học của học sinh lớp 2 còn mất khá nhiều thời gian của giáo viên chủ nhiệm lớp trong thời gian đầu.
      + Một số học sinh có thể “láu cá” quá lấn át các bạn “nhu mì”. Do vây, nếu giáo viên không quan sát kỹ để hỗ trợ, chấn chỉnh kịp thời, đúng lúc có thể học sinh yếu sẽ yếu thêm; số học sinh chỉ “nói theo” sẽ nhiều hơn. Một số lớp có sĩ số học sinh đông, không gian phòng học chật hẹp khó cho việc tổ chức và giáo viên hỗ trợ cá nhân, nhóm khi cần thiết...
      + Việc điều chỉnh tài liệu Hướng dẫn học (điều chỉnh nhiều) có khó khăn hơn khi các đơn vị chưa có máy phôtocoppy; trong thời gian qua tài liệu chưa ổn định, chất lượng chưa được tốt và giá cả còn cao so với SGK hiện hành; ảnh hướng cơ thể khi vừa sinh hoạt nhóm, lớp... tài liệu đang ghi sách in thử dẫn đến phụ huynh chưa hiểu rõ tạo nên gây tâm lí nghi ngờ...
      + Xã hội nhiều người chưa hiểu rõ về nó, thậm chí có người còn bị lôi kéo vào những phát ngôn không đúng bản chất của mô hình dạy học. Do vậy làm loạn thông tin, cái hay ít được tuyên truyền mà cái dở (có thể không phải thế) nhanh được lan rộng hơn gây mất ổn định trong phụ huynh.
Dạy học theo mô hình có một số khó khăn và tất cả khó khăn trên đều có biện pháp khắc phục phù hợp. Cái khó cơ bản, lớn nhất là từ nhận thức, từ việc thay đổi một cái đã ăn sâu và thành thói quen trong người dạy học - người quản lí. Khó khăn là không muốn thay đổi, một công việc có thể làm vất vả thêm (cứ tưởng thế) trong mỗi con người, chỉ bằng lòng với thói quen hiện tại mà chưa nhận thấy trách nhiệm của mình trong công tác giáo dục, đào tạo thế hệ tương lai cho đất nước.

                                                                    Giao lưu "Tuổi thơ khám phá"
       Lời kết: Có thể chưa phân tích, đánh giá hết, so sánh còn khập khễnh giữa nhưng ưu điểm, hiệu quả mà mô hình trường học mới mang lại và việc dạy học theo truyền thống. Từ thực tế kết quả giáo dục tại các lớp sử dụng mô hình trường học ở 16 trường tiểu học vừa qua tôi cho rằng đây là một mô hình dạy học phù hợp với sự đổi mới. Đảm bảo học sinh nắm chắc kiến thức, phát huy được năng lực sáng tạo, xây dựng tình đoàn kết, hợp tác; Học sinh được rèn luyện kĩ năng sống và giao tiếp tự tin... Do vậy, cần nhân rộng mô hình trường học mới trong tiểu học.
       Để nhân rộng có hiệu quả cần tập trung nâng cao nhận thức bằng mọi hình thức, tạo sự chuyển biến, thay đổi lớn trong giáo viên; bồi dưỡng để cán bộ quản lí, giáo viên nắm chắc, hiểu sâu về cách tổ chức lớp học mới, về điều chỉnh tài liệu, về một số khó khăn và cách khắc phục mà bước đầu thực hiện mô hình có thể gặp phải; tuyên truyền sâu rộng để cha mẹ, cộng đồng hiểu được ưu điểm của dạy học theo mô hình mới; cùng tạo sự gắn kết thầy cô với cha mẹ phụ huynh giữa nhà trường và cộng đồng.

Tác giả bài viết: Lê Hữu Tân - Phòng GD&ĐT Hương Khê

Tổng số điểm của bài viết là: 5 trong 1 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn